Фыдыбæстæйы Стыр хæсты уæззаудæр цаутæй иу уыд Ленинграды блокадæ. Уый ахаста 900 боны. Чи дзы цард, уыцы адæмы хъæбатырдзинад æмæ лæгдзинады, æнæсæттондзинады фæстиуæгæн знагæн нæ бантыст йæ фæндтæ сæххæст кæнын.

Нæ бæстæйы историон ивгъуыды ацы блокадæ ахсы ахджиаг бынат. Цæмæй уыцы рæстæг дзулы къæбæр райстаис, уый тыххæй хъуыдис карточкæ равдисын. Тынг уæззау рæстæг уыд. Ахъуыды ма кæнæм: сывæллонæн иу суткæмæ лæвæрдтой 125 граммы дзул.

Ленинград у иунæг ахæм горæт дун-дунейы, кæцы бафæрæзта 900 боны зындзинæдтæн. 1944 азы 27 январы Ленинграды блокадæ æххæстæй систой. Ныр уыцы цауæй рацыд 80 азы.

Бирæ аивадон, документалон уацмыстæ фыст æмæ ист æрцыд ацы блокадæйы тыххæй. Историктæ йыл бахъахъхъæдтой кандидатон æмæ докторон диссертацитæ, уымæн æмæ диссагæн дзуринаджы рæстæг уыд.

Ацы блокадæ сисыныл 80 азы кæй æххæст кæны, уый сæраппондæн алыхуызон мадзæлттæ арæзтæуы нæ районы дæр. Уыдонæй иу ацыд Сунжæйы иумæйагахуырадон астæуккаг скъолайы.

Ам 2-аг "в" къласæн урокæн æддейæ мадзал сарæзта сæ къласгæс Джиоты Аленæ. Тынг цымыдисон уыд, нысанмæздæхт. Уыдис дзы историон факттæй бирæ цæстуынгæ æрмæджытæ. Сценари дæр ын Джиоты чызг йæхæдæг ныффыста.

Ахадгæ мадзал хъæздыг уыд алыхуызон равдыстытæй, видеофильмтæй, фæрстытæ æмæ дзуæппытæй, кинохроникæйы кадртæй, æмдзæвгæтæй, салюттæй, картæтæм æркæсынæй, къамтæй, интерактивон хæслæвæрдтæй, музыкалон блокадон номыртæй, концертæй, методикон комментаритæй.

Тынг цымыдисаг уыд, гæххæттæй (картонæй) Джиоты чызг цы пец сарæзта æмæ дзулы къæбæр кæм фыхтой, уый фенын дæр, кæнæ рагон барæныл кæрдзын куыд барстой блокадæйы рæстæг, уый.

1941 азæй 1944 азмæ карз блокадæ куыд цыд, адæм цы зындзинæдтæ æвзæрстой, Ленинграды алыварс хæцæг хæстонтæ куыд тох кодтой, куыд бырстой, уыдон лæмбынæг æвдыст æрцыдысты Джиоты Аленæйы урокæн æддейæ мадзалы. Скъоладзаутæ æмæ иннæ архайджытæ дзы райгондæй баззадысты.

Абон дæр Украинæйы цæуы хæст нацистты ныхмæ. Тох кæнынц нæ Ирыстоны сæрæн лæппутæ дæр, æвдисынц лæгдзинад, сæ хорзы кой нæм хъуысы. Хæстæн фесæфæд йæ кой, уый мæлæтхæссæг у. Нæ фæсивæд та уæлахизимæ сыздæхæд!

ГАССИТЫ Моисей

Печать